Tuyển dụng đúng người bắt đầu từ một câu hỏi rất nhỏ

Trong suốt quá trình làm kinh doanh và trực tiếp tuyển dụng nhân sự, tôi nhận ra một điều rất thú vị:

chỉ cần một câu hỏi đúng, bạn có thể nhìn thấy trước rất nhiều điều về tương lai của người đó trong doanh nghiệp mình.

Câu hỏi tôi gần như luôn hỏi khi phỏng vấn là:

“Em có thể chia sẻ cảm nhận của em về công ty trước đây không?”

Nghe thì rất bình thường.

Nhưng với tôi, đây là một trong những câu hỏi quan trọng nhất trong tuyển dụng.

Không phải để nghe họ khoe thành tích.

Không phải để so sánh công ty tôi với công ty cũ của họ.

Mà để hiểu cách họ nhìn cuộc đời và chịu trách nhiệm cho lựa chọn của mình.

Tuyển dụng và hai kiểu câu trả lời tôi gặp nhiều nhất

Sau rất nhiều buổi phỏng vấn, tôi thấy gần như lúc nào cũng rơi vào hai kiểu trả lời rất rõ ràng.

Tuyển dụng người trưởng thành qua cách họ nói về công ty cũ

Kiểu thứ nhất, họ nói với giọng khá bình thản.

Họ kể về những điều chưa phù hợp ở công ty cũ, nhưng không cay cú.

Họ thừa nhận công ty cũ có điểm mạnh, có điểm yếu.

Quan trọng nhất, họ nói được:

• Em học được gì

• Em sai ở đâu

• Em muốn thay đổi điều gì ở môi trường tiếp theo

Những người này thường không hoàn hảo.

Nhưng họ trưởng thành.

Họ hiểu rằng kết quả mình có hôm nay không chỉ đến từ môi trường, mà còn từ chính lựa chọn và cách hành xử của bản thân.

Với tôi, đây là tín hiệu rất tốt trong tuyển dụng.

Tuyển dụng và dấu hiệu cảnh báo sớm từ những lời phàn nàn

Kiểu thứ hai thì gặp… rất nhiều.

Họ bắt đầu phàn nàn.

Sếp cũ tệ.

Công ty cũ bóc lột.

Đồng nghiệp xấu tính.

Môi trường toxic.

Không ai ghi nhận họ.

Không ai hiểu họ.

Không ai tạo điều kiện cho họ phát triển.

Nghe thì đầy cảm xúc.

Nhưng nếu để ý kỹ, các bạn sẽ thấy một điểm chung:

gần như không có trách nhiệm cá nhân trong đó.

Và lúc này, khi tôi nói “chúc mừng bạn”,

không phải vì bạn tuyển được người giỏi.

Mà vì bạn vừa được xem trước một bộ phim về tương lai của chính doanh nghiệp mình.

Tuyển dụng và câu chuyện họ kể về mình quan trọng hơn lời chê

Hôm nay họ nói không đẹp về công ty cũ với bạn.

Ngày mai, rất có thể họ sẽ nói không đẹp về công ty của bạn với người khác.

Không hẳn vì công ty bạn tệ.

Mà vì họ có thói quen đổ lỗi thay vì tự soi lại mình.

Một người quen đổ lỗi cho môi trường sẽ không thật sự thay đổi khi môi trường thay đổi.

Một người quen than phiền về quá khứ sẽ mang nguyên năng lượng đó bước vào hiện tại.

Và sớm hay muộn, họ cũng sẽ kết luận:

“Công ty mới này cũng có vấn đề.”

Điều nguy hiểm trong tuyển dụng không nằm ở lời chê.

Mà nằm ở cách họ kể câu chuyện của chính mình.

Tuyển dụng là nhìn vào tư duy, không chỉ nhìn vào kỹ năng

Tôi rút ra cho mình một nguyên tắc rất rõ:

Người trưởng thành nói về bài học.

Người chưa trưởng thành nói về việc mình là nạn nhân.

Người có trách nhiệm nói:

“Em rút ra được điều này.”

Người thiếu trách nhiệm nói:

“Tại họ nên em mới như vậy.”

Làm chủ doanh nghiệp, tôi tin chúng ta không thiếu người giỏi.

Cái chúng ta thiếu, rất nhiều khi, là người có tư duy phát triển.

Bởi vì:

• Kỹ năng có thể đào tạo

• Quy trình có thể dạy

• Công cụ có thể học

Nhưng thái độ và nhân cách thì rất khó uốn nắn.

Tuyển dụng đúng giúp bạn tiết kiệm rất nhiều thứ

Nếu trong buổi phỏng vấn, các bạn nghe thấy:

• Quá nhiều phàn nàn

• Quá nhiều cay cú

• Quá nhiều “tại người khác”

Thì đúng rồi đó.

Chúc mừng bạn.

Bạn vừa được cảnh báo sớm, khi mọi thứ vẫn còn rất rẻ.

Chỉ mất một buổi phỏng vấn.

Thay vì mất vài tháng trả lương, trả giá và dọn hậu quả.

Tôi đã từng trả giá rồi.

Nên hôm nay tôi chia sẻ lại để các bạn đỡ phải trả giá như tôi.

Tuyển dụng cuối cùng là tuyển cách họ chịu trách nhiệm với cuộc đời mình

Sau cùng, tôi tin rằng tuyển dụng không phải là tuyển một bản CV đẹp.

Mà là tuyển:

• Cách họ chịu trách nhiệm với công việc

• Và cách họ chịu trách nhiệm với chính cuộc đời của họ

Và điều đó, đôi khi,

chỉ cần một câu hỏi về công ty cũ… là đủ để nhìn ra.

Nếu các bạn đang làm chủ, đang bán hàng, đang xây đội ngũ từng người một,

hãy thử hỏi câu hỏi này trong buổi phỏng vấn tiếp theo.

Có thể các bạn sẽ thấy rõ hơn rất nhiều thứ, trước khi quá muộn.

Tôi hiểu bạn vì tôi từng ở vị trí của bạn

Nguyễn Quốc Trung