Hôm nay là ngày cuối của IPS 16. Tôi ngồi ở hàng ghế học viên tại Nha Trang, nhìn lên tấm sơ đồ Thầy vừa vẽ, và giật mình nhận ra: đã gần nửa tháng trôi qua kể từ buổi sáng 17/6 tôi bước vào lớp đầu tiên. Ba khóa học. Hai thành phố. Một tôi rất khác so với hôm khởi hành.
Điều làm tôi bất ngờ không phải là tôi học được nhiều — đi học thì đương nhiên học được. Điều làm tôi bất ngờ là tốc độ. Có những thứ buổi sáng còn nằm trên slide của Thầy, buổi tối đã thành một công cụ chạy được trong tay tôi. Có những việc trước đây tôi nghĩ phải thuê cả một đội, giờ tôi làm một mình trong một buổi. Tôi đã đi học để lấy kiến thức. Nhưng thứ tôi mang về, hóa ra, còn lớn hơn kiến thức.
Đây là câu chuyện của gần 15 ngày đó — mà đậm nhất là 5 ngày cuối, khi tôi không chỉ học cùng AI, mà thật sự làm việc cùng nó. Tôi viết ra không phải để khoe. Tôi viết vì tôi tin có những người cũng đang loay hoay như tôi từng loay hoay — và biết đâu, một góc trong câu chuyện này chạm được vào bạn.
Tôi rời công ty gần ba tuần, nó vẫn chạy tốt mà không cần tôi
Người ngoài nhìn vào chắc thấy vô lý. Một người đang làm chủ doanh nghiệp bán lẻ dụng cụ, rời đi gần ba tuần — từ Cần Thơ lên Sài Gòn rồi ra Nha Trang — mà công ty vẫn chạy đều: đơn vẫn ra, khách vẫn được phục vụ, việc vẫn trôi. Không phải vì tôi bỏ mặc nó. Mà vì tôi đã xây nó để không cần có tôi đứng đó mỗi ngày.
Nhiều năm qua tôi làm đúng một việc: biến mình từ cái nút thắt của công ty thành người thiết kế ra hệ thống. Tôi tối ưu lại từng quy trình cho tới khi nó chạy được mà không phụ thuộc vào mặt tôi. Phần vận hành, tôi làm cùng AI. Còn nhân sự thì chạy theo những quy tắc đã được ủy quyền rõ ràng và những nhiệm vụ được giao cụ thể — ai cũng biết việc của mình, biết ranh giới của mình, không phải chờ tôi gật đầu từng chuyện nhỏ. Nói ra thì gọn, nhưng đó là thứ tôi phải trả giá đắt mới học được.
Tôi đã đi qua một cú ngã đủ đau để hiểu: cái giá của việc không biết luôn đắt hơn cái giá của một khóa học. Những năm khủng hoảng, tôi trả học phí bằng tiền mặt, bằng những đêm mất ngủ, bằng cả một chi nhánh phải đóng cửa. Một công ty mà vắng ông chủ là đứng máy thì đó không phải tài sản — đó là cái bẫy tự mình giăng ra. Nên tôi mới dồn sức gỡ mình khỏi guồng quay. Và cũng chính vì công ty tự chạy được, tôi mới rảnh tay đi học — rồi đem cái học về nâng cấp chính cái guồng đó lên một tầng cao hơn.
Lần này tôi xếp liền ba khóa của Thầy Phạm Thành Long thành một mạch: Raving Fan (17–18/6, tại Sài Gòn), rồi Eagle Camp (21–26/6, Nha Trang), và khép lại bằng IPS 16 – Internet Power System (29/6 đến hôm nay, 3/7, cũng ở Nha Trang). Ba khóa tưởng rời rạc, nhưng khi ghép lại tôi mới thấy chúng là ba mắt xích của cùng một guồng máy: một khóa dạy giữ khách, một khóa dạy làm cho mỗi khách đáng giá hơn, một khóa dạy kéo khách mới về từ Internet. Thiếu mắt xích nào thì cỗ máy cũng rò.
Tôi bước vào với tâm thế háo hức pha chút lo. Háo hức vì sắp được học. Lo vì sợ mình quá tải. Bây giờ nhìn lại, nỗi lo đó là thừa. Vì tôi không đi học một mình.
Hai chặng đầu: nền móng trước khi bước vào IPS
Trước khi kể sâu về IPS, tôi phải nói nhanh về hai chặng mở đường — vì thiếu chúng, IPS sẽ chỉ là kỹ thuật rỗng.
Raving Fan đánh thẳng vào một niềm tin cũ của tôi. Bao năm làm kinh doanh, đầu óc tôi mặc định một hướng: kiếm khách mới, thêm khách mới, nhiều khách mới. Tôi đổ phần lớn tiền vào cái miệng phễu rồi tự hỏi vì sao mãi vẫn hụt hơi. Khóa này cho tôi một con số làm tôi lặng người: giữ một khách cũ rẻ hơn kiếm một khách mới từ 5 đến 25 lần. Xác suất bán được cho khách đã từng mua là 60–70%, còn bán cho người lạ chỉ 5–20%. Suốt bao năm, tôi cắm đầu làm cái việc đắt nhất, còn mỏ vàng nằm trong danh sách khách cũ thì bỏ quên. Thầy vẽ ra 7 nấc thang đưa một người lạ leo dần thành “fan cuồng” — người tự nguyện đi giới thiệu mình cho người khác. Và Thầy đóng đinh bằng một câu tôi gạch chân: “Bán hàng là phục vụ.”
Eagle Camp thì đánh vào cái đầu. Sáu ngày, chủ đề gói trong bốn chữ: “Dẫn đầu cùng AI”. Thầy không mở màn bằng chiến thuật, mà bằng một con số: một triệu đô, khoảng 30 tỷ đồng lợi nhuận một năm. Rồi Thầy bóc nó xuống — chia cho 200 ngày làm việc, ra 150 triệu đồng lợi nhuận mỗi ngày. Con số lớn thôi miên người ta. Con số được bóc nhỏ thì dẫn đường cho người ta. Thầy dạy: “Tư duy đúng là 80%. Hành động chỉ là 20% — nhưng nếu hành động bằng 0 thì kết quả cũng bằng 0.” Và Thầy sửa cái phần 80% đó trước: mười lăm tư duy phải xây, mười thiên kiến phải gỡ, rồi mới tới USP, tới phễu, tới năm đòn bẩy lợi nhuận — “đừng tìm một cú đột phá 100%, hãy tìm 5 cải tiến 10%.”
Nhưng thứ Eagle Camp gieo vào tôi, thứ mà đến IPS mới nảy mầm, là cách Thầy dạy dùng AI như một kỷ luật, không phải một mẹo: mỗi việc một cửa sổ, lấy ba kết quả chọn một, câu lệnh phải rõ, và khi có một câu lệnh tốt thì đúc nó lại thành một “kỹ năng” dùng đi dùng lại. Lúc đó tôi mới lờ mờ hiểu: AI không phải cái máy trả lời câu hỏi. Nó là một đội quân chờ mình biết cách ra lệnh. Còn hiểu tới nơi tới chốn, thì phải đợi năm ngày IPS.
IPS 16: năm ngày khiến tôi tin mình đang sống đúng thời điểm
Giờ mới là phần tôi muốn kể tận cùng.
IPS 16 — Internet Power System — là khóa Thầy dạy cách dựng một cỗ máy marketing chạy trên Internet: từ mạng xã hội, blog, SEO, trang bắt khách, quảng cáo, cho tới trang bán hàng — tất cả nối thành một dòng chảy đưa người lạ trên mạng thành khách mua, có email xuyên suốt làm sợi chỉ nối. Ngày đầu Thầy vẽ nguyên tấm sơ đồ sáu thành phần đó lên bảng. Nhưng thứ đọng lại trong tôi sau năm ngày không phải tấm sơ đồ. Là ba cú “thức tỉnh”, và một buổi tối tôi không bao giờ quên.
Cú thức tỉnh thứ nhất: tài sản thật của tôi là gì?
Thầy hỏi một câu đơn giản: bạn đang đo thành công bằng cái gì? Lượt theo dõi trên Facebook? Người đăng ký trên YouTube?
Rồi Thầy chỉ ra sự thật lạnh người: tất cả những con số đó không phải của bạn. Chúng là tài sản của nền tảng — đất bạn đang thuê, không phải đất bạn sở hữu. Một lần đổi thuật toán, một lần bị khóa kênh, là mất trắng. Tôi nghe mà thấy nhói, vì chính tôi đã nhiều lần điêu đứng khi trang của mình bị sập.
Thầy đổi thước đo: đừng đếm người theo dõi trên đất thuê. Hãy đếm số email mình thực sự sở hữu, và đặt đích tới một triệu email. Nghe điên rồ. Nhưng chính vì điên rồ nên nó buộc mình phải xây một hệ thống tử tế thay vì chạy theo lượt thích ảo. Nền tảng có thể lấy đi người theo dõi của tôi bất cứ lúc nào. Nhưng danh sách khách của tôi thì không ai lấy được. Từ hôm đó, mỗi việc tôi làm, tôi tự hỏi một câu duy nhất: việc này thêm được bao nhiêu email vào danh sách của mình?
Cú thức tỉnh thứ hai: dám làm điều người thường không dám
Thầy dạy một “luồng tiền nhanh”: chạy quảng cáo dẫn thẳng vào trang bán hàng để ra đơn ngay. Đến đây thì bình thường. Nhưng rồi Thầy nói một điều làm cả hội trường xôn xao: ở giai đoạn đầu, hãy dám chạy lỗ có kiểm soát.
Nghe vô lý đúng không? Ai lại bỏ tiền chạy quảng cáo để chịu lỗ. Nhưng Thầy giải thích: chính vì lỗ nên không ai làm — và cái chỗ “không ai dám” đó chính là khoảng trống của mình. Khoản lỗ ban đầu, có ngưỡng đàng hoàng, thực ra là học phí trả cho cỗ máy AI của nền tảng quảng cáo, để nó học ra chân dung khách hàng thật của mình. Học xong, nó phân phối quảng cáo trúng hơn, rẻ hơn về sau.
Tôi ngồi nghe mà sáng cả người. Người thường thấy lỗ là tắt. Người dẫn đầu thấy lỗ có chủ đích là một khoản đầu tư. Khác biệt giữa hai người, hóa ra, chỉ nằm ở chỗ có hiểu mình đang mua cái gì hay không.
Cú thức tỉnh thứ ba: buổi tối tôi không bao giờ quên
Ngày thứ ba của IPS. Buổi sáng, Thầy dạy cách dùng nhiều AI phối hợp để viết một câu chuyện bán hàng. Không phải kiểu bảo AI “viết cho tôi một bài” rồi lấy đại. Thầy thiết kế cả một dây chuyền sản xuất có tổ chức, năm bước:
- Lên dàn bài trước — cho ba AI viết ba dàn bài khác nhau, thêm một AI làm trọng tài, để chúng tranh biện, chọn ra kịch bản dễ chạm khách nhất.
- Viết từng phần — một AI điều phối, ít nhất ba AI cùng viết một đoạn, một AI chấm điểm chọn đoạn hay nhất, lặp lại cho tới khi xong cả bảy phần của câu chuyện.
- Tổng biên tập ghép lại, soi từng tiêu chí, chỗ nào chưa đạt thì mở vòng viết lại.
- Cắt gọt tới từng chữ — không nhận đoạn văn tầm thường, sẵn sàng bỏ mọi từ thừa.
- Bù độ dài nếu cắt xong bị thiếu, rồi lại cắt, lại soi — tới khi vừa đủ dài mà không dư một chữ.
Thầy chốt bằng một câu tôi xem là “yêu cầu tối thượng”: “Một câu chuyện đúng độ dài, không thừa một chữ, mà đạt hiệu quả chuyển đổi cao nhất.”
Và đây là chỗ tôi rùng mình. Buổi sáng học xong cái dây chuyền đó, buổi tối tôi ngồi lại một mình. Tôi lấy chính cái tư duy Thầy vừa dạy, biến nó thành một “kỹ năng” AI viết theo giọng văn của riêng tôi — có khâu tranh biện dàn bài ở đầu, có khâu cắt gọt từng chữ ở cuối. Khi màn hình báo hoàn tất, tôi ngồi im một lúc. Buổi sáng nó còn là bài giảng trên bảng. Buổi tối nó đã là một công cụ chạy được, mang tên tôi, viết bằng giọng của tôi. Chưa bao giờ khoảng cách từ biết đến làm được lại ngắn đến thế. Đó chính là lúc “học cùng AI” biến thành “làm việc cùng AI”.
Và tất cả chảy trong một cái phễu
Những ngày sau, Thầy ráp mọi thứ lại thành một hành trình khách hàng hoàn chỉnh — cái mà dân trong nghề gọi là “phễu”. Người lạ đi vào từ bốn cửa: blog, Facebook, YouTube, quảng cáo. Tất cả đổ về một trang bắt khách, nơi mình tặng một món quà giá trị để đổi lấy email. Email đó rơi vào một chuỗi thư tự động vừa nuôi dưỡng vừa bán dần. Đủ tin, khách bước qua trang bán hàng và trở thành người trả tiền.
Nhưng điều làm tôi tâm đắc là hai lớp Thầy phủ lên cái phễu đó. Lớp thứ nhất: đo lường ở từng khúc, để biết khách rơi rụng ở đâu mà vá — không đo thì chạy mù. Lớp thứ hai, và đây mới là điều khiến tôi thấy mình đang sống đúng thời điểm: mỗi khúc của phễu có một “kỹ năng” AI đứng vận hành. Một kỹ năng lo viết blog đầu phễu. Một kỹ năng lo kể chuyện xuyên suốt. Một kỹ năng lo chuỗi email. Một kỹ năng lo trang bán hàng. Cái phễu không còn là sơ đồ trên giấy. Nó là một dây chuyền mà tôi — một người — có thể tự đứng vận hành, với AI làm nhân công ở từng công đoạn.
Và đây là bài học lớn nhất của cả khóa, câu Thầy nói mà tôi chép lại nguyên văn: đằng sau mọi công cụ là một tư duy tổ chức công việc. Thầy chia việc thành các vai rõ ràng, đặt người phản biện, đặt người chấm điểm, giữ chuẩn cao ở từng mắt xích. Thầy nói thẳng: đây là cách Thầy luôn cho ra kết quả vượt bậc — dù có AI hay không có AI. AI chỉ là nhân công. Cái quyết định là cách người ta chia việc, phản biện, chấm chọn và giữ chuẩn.
Câu đó gỡ cho tôi một nút thắt lớn. Bấy lâu tôi cứ tưởng ai giỏi AI hơn thì thắng. Sai. AI không thay tôi tư duy. Nó chỉ giúp tôi thực thi cái tư duy đó nhanh gấp trăm lần. Mười lăm ngày học Thầy, thực ra là học cái phần 80% — phần tư duy, phần con người. AI lo phần còn lại. Và nếu bạn đang mệt vì khách biết đến mình nhiều mà vẫn phải chạy quảng cáo liên tục, thì gốc rễ có khi không nằm ở quảng cáo — mà nằm ở chỗ bạn chưa có cái phễu giữ khách này.
Kiến thức của tôi gặp AI: 5 ngày đó tôi đã làm được gì
Bây giờ tôi kể phần “kết quả” — không phải để khoe, mà vì nó chứng minh một điều quan trọng hơn mọi lời hứa: khi kiến thức đúng bắt tay với công cụ đúng, một người bình thường cũng làm được việc của cả một đội.
Ngay trong năm ngày IPS, song song với việc ngồi học, tôi và AI đã cùng làm ra:
- Một “kỹ năng” AI viết bài theo giọng của chính tôi, ra đời ngay tối hôm học — thứ mà nếu thuê ngoài, tôi không biết mô tả thế nào cho người ta hiểu “giọng của tôi” là gì.
- Một cuốn sổ ghi chép năm ngày IPS có tổ chức, những tấm sơ đồ hệ thống được vẽ lại thành hình cho dễ nhớ, dễ dạy lại.
- Nối tiếp mạch của cả chuyến đi: mười bài blog đã xuất bản trên trang cá nhân của tôi, mỗi bài rút từ một nỗi đau thật mà người làm chủ nào cũng từng nếm.
- Và ở hậu trường, việc tôi tự hào nhất: tôi để AI đọc và rút tỉa cả một kho tư liệu — hàng trăm video, một cuốn sách mấy trăm trang, cả một lịch sử dài trên mạng xã hội của mình — dựng lại thành hồ sơ tri thức có tổ chức. Một mình làm tay, việc đó ngốn của tôi hàng tháng. Cùng AI, nó gọn trong vài ngày.
Tôi nhìn lại đống kết quả đó và có một cảm giác khó tả. Không phải tự mãn. Là biết ơn. Biết ơn vì mình đang sống đúng vào cái thời điểm mà một người tỉnh Cần Thơ, không phải dân công nghệ, vẫn có thể cầm trong tay sức mạnh của cả một đội ngũ — chỉ cần chịu học cách tư duy cho đúng.
Về người Thầy đứng sau tất cả
Tôi không thể kết bài mà không nói về Thầy.
Nhiều người biết Phạm Thành Long qua hình ảnh một diễn giả. Nhưng đằng sau đó là một luật sư sở hữu trí tuệ đã hành nghề từ năm 2001, một người dựng cả một hệ sinh thái đào tạo với hơn 15.000 học viên học trực tiếp, một người chạy Ironman, chạy marathon, từng đi bộ xuyên Việt gần 1.900 cây số. Con người kỷ luật đó đứng lớp và nói “Kỷ luật tạo tự do” — thì tôi tin, vì Thầy sống bằng chính điều Thầy dạy. Nếu bạn muốn hiểu rõ hơn Thầy là ai và hành trình của Thầy, có thể đọc bài Phạm Thành Long là ai trên trang của Thầy.
Trong nội bộ, Thầy tự nhận mình là “Chief Love Officer” — giám đốc tình yêu. Nghe hơi lạ với một người dạy kinh doanh. Nhưng qua gần 15 ngày, tôi hiểu. Cái triết lý “Tôi sống để cho đi” và “Người cho đi là người chiến thắng” không phải khẩu hiệu. Nó là cách Thầy dạy: cho hết, chỉ dẫn tận tay, không giấu nghề. Và chính vì được cho nhiều đến thế, học trò như tôi mới có thứ để mang về mà tạo ra kết quả thật.
Tôi đi học để lấy kiến thức kinh doanh. Tôi mang về nhiều hơn thế: một cách nghĩ mới về việc con người và AI có thể cùng nhau làm được gì. Đúng như điều tôi tin — đứng dậy sau một cú ngã không nên đi một mình, và lần này, tôi biết mình đã không đi một mình theo cả hai nghĩa.
Câu hỏi thường gặp
Khóa IPS 16 của Phạm Thành Long dạy về cái gì?
IPS (Internet Power System) là khóa dạy cách xây một hệ thống marketing hoàn chỉnh chạy trên Internet: thu hút người lạ qua blog, mạng xã hội, quảng cáo; bắt thông tin khách bằng trang bắt khách và quà tặng; nuôi dưỡng bằng chuỗi email tự động; rồi chốt đơn ở trang bán hàng — tất cả có đo lường và có thể vận hành bằng các công cụ AI. Điểm cốt lõi là chuyển thước đo từ “người theo dõi trên nền tảng” sang “số email mình thực sự sở hữu”.
“Học và làm việc cùng AI” trong khóa này nghĩa là gì?
Nghĩa là AI không dừng ở việc trả lời câu hỏi, mà tham gia sản xuất thật: viết bài, dựng chuỗi email, vận hành từng khúc của phễu. Bài học lớn nhất tôi rút ra là AI chỉ là “nhân công” — thứ quyết định kết quả là cách bạn tư duy, chia việc và giữ chuẩn cao. Có những công cụ tôi tự dựng được ngay buổi tối sau khi học buổi sáng.
Học liền ba khóa Raving Fan, Eagle Camp và IPS có bị quá tải không?
Với tôi thì không, vì ba khóa bổ trợ nhau chứ không chồng chéo: Raving Fan dạy giữ chân khách cũ, Eagle Camp dạy nâng giá trị mỗi khách và tư duy nền tảng, IPS dạy kéo khách mới từ Internet. Học liền mạch giúp tôi nhìn thấy cả vòng đời khách hàng. Nếu bạn mới bắt đầu, học theo thứ tự này rất hợp lý.
Người không rành công nghệ có kết hợp AI vào công việc được không?
Được, và đây là điều làm tôi bất ngờ nhất. Bạn không cần giỏi công nghệ. Bạn cần biết mình muốn gì và biết ra lệnh cho rõ. Phần còn lại, công cụ lo.
Lời cuối
Gần nửa tháng trước, tôi lên đường với một chiếc vali và một nỗi lo mình sẽ quá tải. Hôm nay, ngày IPS 16 khép lại, tôi trở về với những cuốn sổ tay, một bộ công cụ mới, và một cái đầu nghĩ khác.
Nếu bạn đang đứng ở chỗ tôi từng đứng — bận rộn tối ngày mà kết quả không tương xứng, loay hoay giữa hàng trăm việc mà không biết đâu là đòn bẩy — thì tôi xin chia sẻ một điều tôi đã học được bằng chính học phí đắt đỏ của mình: đừng ngại đầu tư vào cái đầu của mình. Kiến thức đúng là thứ duy nhất, khi gặp thời của AI, có thể nhân lên gấp trăm lần.
Chúc bạn cũng sớm có buổi sáng học được điều gì đó, để buổi tối làm được điều mình chưa từng dám nghĩ.
Nguyễn Quốc Trung
Về tác giả
Tôi là Nguyễn Quốc Trung — nhà huấn luyện, tư vấn và doanh nhân trong lĩnh vực đào tạo. Tôi chia sẻ những bài học thật về khởi nghiệp, kinh doanh và phát triển bản thân, đúc kết từ chính hành trình xây dựng doanh nghiệp của mình.
Nếu bài viết này chạm đến Bạn, đừng bỏ lỡ bản tin hàng tuần của tôi: mỗi tuần một góc nhìn thật về tư duy, kinh doanh và hành trình từ làm thuê đến làm chủ — gửi thẳng vào hộp thư của Bạn.
👉 Hãy để lại email tại ô đăng ký nhận tin ngay bên dưới ↓ để cùng tôi đi xa hơn!
Give more · Gain more — Cho đi nhiều hơn, để đời mở ra rộng hơn.
